9 grudnia 2004 r. agencja Associated Press poinformowa\u0142a, \u017ce najs\u0142ynniejszy ateista \u015bwiata, profesor filozofii Antony Flew, uwierzy\u0142 w istnienie Boga. Ca\u0142e swe wcze\u015bniejsze \u017cycie po\u015bwi\u0119ci\u0142 on na dowodzenie, \u017ce B\u00f3g nie istnieje. Opublikowa\u0142 ponad 30 ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3re ukszta\u0142towa\u0142y program wsp\u00f3\u0142czesnego ateizmu.<\/p>\n\n\n\n
Antony Flew (1923-2010) by\u0142 niew\u0105tpliwie najwybitniejszym ateistycznym filozofem na przestrzeni ostatnich 100 lat. Opracowa\u0142 oryginaln\u0105 i uporz\u0105dkowan\u0105 ateistyczn\u0105 doktryn\u0119, poda\u0142 nowe argumenty przeciwko teizmowi. Wpisa\u0142 si\u0119 do panteonu najwi\u0119kszych filozof\u00f3w ateist\u00f3w, takich jak D. Hume, A. Schopenhauer, L. Feuerbach i F. Nietzsche. Dlatego jego nawr\u00f3cenie by\u0142o bez w\u0105tpienia wielkim wydarzeniem.<\/p>\n\n\n\n
Droga do ateizmu<\/strong><\/p>\n\n\n\n Antony Flew urodzi\u0142 si\u0119 w 1923 r. w Londynie, a wychowa\u0142 w Cambridge. Jego ojciec by\u0142 pastorem Ko\u015bcio\u0142a metodystycznego, wyk\u0142ada\u0142 teologi\u0119 Nowego Testamentu w metodystycznym kolegium w Cambridge i przez wiele lat by\u0142 rektorem tej uczelni. A. Flew przyzna\u0142, \u017ce jako ch\u0142opiec by\u0142 sumiennym i szczerym chrze\u015bcijaninem, ale niezbyt gorliwym. Odmawianie modlitw i chodzenie do ko\u015bcio\u0142a traktowa\u0142 jako uci\u0105\u017cliwy obowi\u0105zek. Pod koniec szko\u0142y \u015bredniej Antony utraci\u0142 wiar\u0119 w Boga. Wyzna\u0142: \u201e\u015arodowisko domowe, w kt\u00f3rym si\u0119 wychowa\u0142em, zaszczepi\u0142o mi zapa\u0142 do docieka\u0144 krytycznych, kt\u00f3re w ostatecznym rachunku popchn\u0119\u0142y mnie do odrzucenia wiary ojca\u201d<\/strong> (B\u00f3g istnieje<\/em>, s. 39). Jednym z g\u0142\u00f3wnych powod\u00f3w odrzucenia przez A. Flewa wiary w Boga by\u0142 dla niego problem istnienia z\u0142a. M\u0142odzieniec twierdzi\u0142, \u017ce istnienie wszechmocnego i kochaj\u0105cego Boga jest nie do pogodzenia z przejawami z\u0142a i cierpienia w \u015bwiecie. Ch\u0142opak d\u0142ugo ukrywa\u0142 przed rodzicami sw\u00f3j ateizm. Poinformowa\u0142 ich o swoim odej\u015bciu od wiary dopiero w styczniu 1946 r.<\/p>\n\n\n\n Studia i dzia\u0142alno\u015b\u0107 akademicka<\/strong><\/p>\n\n\n\n Antony rozpocz\u0105\u0142 studia na uniwersytecie oksfordzkim w 1942 r. Powo\u0142anie do s\u0142u\u017cby wojskowej przerwa\u0142o jego edukacj\u0119. Zaj\u0119cia na studiach stacjonarnych wznowi\u0142 jednak w styczniu 1946 r. Egzaminy dyplomowe zda\u0142 z najwy\u017csz\u0105 ocen\u0105 w 1947 r., a rok p\u00f3\u017aniej rozpocz\u0105\u0142 wyk\u0142ady w kolegium oksfordzkim Christ Church. A. Flew by\u0142 pod wra\u017ceniem wiedzy i erudycji s\u0142ynnego pisarza C.S. Lewisa, kt\u00f3rego w Oksfordzie wielokrotnie spotyka\u0142. Uwa\u017ca\u0142 go za najbardziej przekonuj\u0105cego chrze\u015bcija\u0144skiego apologet\u0119.<\/p>\n\n\n\n W Oksfordzie Antony pozna\u0142 swoj\u0105 przysz\u0142\u0105 \u017con\u0119 Annis Donnison. Chocia\u017c Flew nie wierzy\u0142 w Boga, to respektowa\u0142 zasady moralne otrzymane od rodzic\u00f3w. Nigdy nie pr\u00f3bowa\u0142 wsp\u00f3\u0142\u017cy\u0107 z narzeczon\u0105 przed \u015blubem, bo by\u0142 przekonany, \u017ce wsp\u00f3\u0142\u017cycie przed- i pozama\u0142\u017ce\u0144skie jest z\u0142em moralnym.<\/strong>Cierpliwie czeka\u0142 kilka lat, a\u017c Annis uko\u0144czy studia, i wtedy dopiero wzi\u0119li \u015blub.<\/p>\n\n\n\n W 1950 r. Antony rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 jako profesor filozofii moralno\u015bci na uniwersytecie w Aberdeen. Po czterech latach przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Anglii i przej\u0105\u0142 katedr\u0119 filozofii na uniwersytecie w Keele, gdzie wyk\u0142ada\u0142 przez 17 lat. W styczniu 1973 r. zatrudni\u0142 si\u0119 na uniwersytecie w Reading, gdzie pracowa\u0142 do ko\u0144ca 1982 r. Nast\u0119pnie przez sze\u015b\u0107 lat, a\u017c do swojej emerytury, prowadzi\u0142 zaj\u0119cia na uniwersytecie w Bowling Green.<\/p>\n\n\n\n Profesora Flewa fascynowa\u0142y trzy wielkie zagadnienia filozoficzne: B\u00f3g, wolno\u015b\u0107 i nie\u015bmiertelno\u015b\u0107. Jako ateista A. Flew twierdzi\u0142, \u017ce:<\/p>\n\n\n\n \u201e1.\u00a0Wiem, \u017ce B\u00f3g nie istnieje; 2. Sk\u0142aniam si\u0119 do przekonania, \u017ce Wszech\u015bwiat nie ma pocz\u0105tku ani ko\u0144ca; w istocie nie znam ani jednej dobrej racji pozwalaj\u0105cej w\u0105tpi\u0107 o prawdziwo\u015bci kt\u00f3rejkolwiek z tych hipotez; 3. Jestem przekonany, \u017ce organizmy \u017cywe w niezmiernie d\u0142ugim czasie wyewoluowa\u0142y z materii nieo\u017cywionej\u201d (tam\u017ce, s. 97).<\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n B\u00f3g istnieje<\/strong><\/p>\n\n\n\n Profesor Antony Flew nieustannie zmaga\u0142 si\u0119 z pytaniami dotycz\u0105cymi istnienia Boga, wytrwale szuka\u0142 prawdy i w ko\u0144cu j\u0105 znalaz\u0142. Podczas swojej dzia\u0142alno\u015bci akademickiej cz\u0119sto prowadzi\u0142 publiczne dyskusje z filozofami o innych pogl\u0105dach.<\/p>\n\n\n\n W maju 2004 r. na Uniwersytecie Nowojorskim odby\u0142a si\u0119 publiczna debata, w kt\u00f3rej wzi\u0119li udzia\u0142: Antony Flew, izraelski naukowiec Gerald L. Schroeder (autor bestselerowych ksi\u0105\u017cek na temat nauki i wiary, a zw\u0142aszcza ksi\u0105\u017cki The Science of God<\/em>) oraz filozof szkocki John Haldane. Wszyscy spodziewali si\u0119 o\u017cywionej dyskusji pomi\u0119dzy najs\u0142ynniejszym ateist\u0105 i dwoma naukowcami wierz\u0105cymi w Boga. Na samym pocz\u0105tku konferencji, ku wielkiemu zaskoczeniu wszystkich, prof. A. Flew stwierdzi\u0142, \u017ce odrzuci\u0142 ateizm i przyjmuje istnienie Boga.<\/strong><\/p>\n\n\n\n M\u00f3wi\u0142:<\/strong> \u201eOt\u00f3\u017c wierz\u0119 teraz<\/strong>, \u017ce Wszech\u015bwiat powo\u0142a\u0142a do istnienia niesko\u0144czona Inteligencja.<\/strong> Wierz\u0119, \u017ce misterne prawa rz\u0105dz\u0105ce Wszech\u015bwiatem objawiaj\u0105 to, co naukowcy nazwali umys\u0142em Boga. Wierz\u0119, \u017ce \u017cycie i jego odtwarzanie maj\u0105 pocz\u0105tek w boskim \u0179r\u00f3dle\u201d<\/strong> (B\u00f3g istnieje, <\/em>s. 118).<\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n W trakcie dyskusji naukowiec argumentowa\u0142, \u017ce najnowsze badania nad pocz\u0105tkiem \u017cycia wskazuj\u0105 na istnienie stw\u00f3rczej inteligencji Boga. Stwierdzi\u0142, \u017ce badania DNA \u201eods\u0142oni\u0142y tak niewiarygodn\u0105 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 struktur niezb\u0119dnych do wytwarzania \u017cycia, \u017ce moim zdaniem dowodzi to, i\u017c po\u0142\u0105czenie tych niesamowicie zr\u00f3\u017cnicowanych element\u00f3w w taki spos\u00f3b, aby ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142y, musia\u0142o si\u0119 odby\u0107 z udzia\u0142em inteligencji.<\/p>\n\n\n\n Chodzi o kolosaln\u0105 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 wszystkich tych element\u00f3w i nadzwyczajn\u0105 subtelno\u015b\u0107 sposob\u00f3w, kt\u00f3re ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105. Szansa na przypadkowe sprz\u0119gni\u0119cie si\u0119 tych dw\u00f3ch aspekt\u00f3w jest po prostu znikoma. Wszystko jest spraw\u0105 niesamowitej z\u0142o\u017cono\u015bci, kt\u00f3ra rodzi te skutki i kt\u00f3ra sprawia na mnie wra\u017cenie czego\u015b, co wytworzy\u0142a Inteligencja\u201d (tam\u017ce, s. 104).<\/p>\n\n\n\n \u201eDokona\u0142em istotnego \u00bbzwrotu\u00ab<\/strong> \u2013 wyzna\u0142 Flew \u2013 a mianowicie po przesz\u0142o sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu latach uznawania ateizmu og\u0142osi\u0142em publicznie, \u017ce zmieni\u0142em barwy klubowe.<\/strong> Jednocze\u015bnie, chocia\u017c patrzy\u0142em ju\u017c z innego punktu widzenia, z takim samym zaanga\u017cowaniem i tak samo uczciwie nadal gra\u0142em, \u017ce tak powiem, w t\u0119 sam\u0105 gr\u0119\u201d (tam\u017ce, s. 93-94).<\/p>\n\n\n\n Odrzucenie ateizmu przez prof. Flewa by\u0142o szokuj\u0105c\u0105 wiadomo\u015bci\u0105 dla wszystkich, a w \u015brodowisku ateist\u00f3w wywo\u0142a\u0142a ona prawdziw\u0105 histeri\u0119. Pojawi\u0142y si\u0119 komentarze pe\u0142ne fanatycznej nienawi\u015bci i ca\u0142kowitego braku tolerancji. Wielu naukowc\u00f3w jednak wyrazi\u0142o uznanie dla uczciwo\u015bci intelektualnej badacza.<\/p>\n\n\n\n Profesor Alvin Plantinga napisa\u0142: \u201eTo pi\u0119kny dow\u00f3d uczciwo\u015bci profesora Flewa. Chocia\u017c przez tyle lat odrzuca\u0142 ide\u0119 Stw\u00f3rcy, potrafi\u0142 przyzna\u0107, \u017ce wi\u0119cej przemawia na rzecz stanowiska przeciwnego\u201d<\/strong>(tam\u017ce, s. 101).<\/p>\n\n\n\n \u201eMa\u0142pie twierdzenie\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n Podczas s\u0142ynnej debaty z udzia\u0142em prof. Flewa na Uniwersytecie Nowojorskim w maju 2004 r. bezcenna by\u0142a argumentacja Geralda Schroedera, kt\u00f3ry przyr\u00f3wna\u0142 twierdzenie, \u017ce \u017cycie powsta\u0142o przypadkowo, do prze\u015bwiadczenia, \u017ce stado ma\u0142p uderzaj\u0105ce na o\u015blep w klawiatur\u0119 komputera napisze sonet Szekspira<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n Dla profesora jest to \u201ema\u0142pie twierdzenie\u201d, zwyk\u0142y stek bzdur. Jego zdaniem m\u00f3wienie, \u017ce powstanie \u017cycia to dzie\u0142o przypadku, jest w kontek\u015bcie najnowszych bada\u0144 naukowych ca\u0142kowicie niedorzeczne.<\/strong><\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n A. Flew po 60 latach obrony \u015bwiatopogl\u0105du ateistycznego porzuci\u0142 go dlatego, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesna nauka przedstawia trzy aspekty przyrody, kt\u00f3re wskazuj\u0105 na istnienie Boga.<\/p>\n\n\n\n \u201eAspekt pierwszy \u2013 napisa\u0142 badacz \u2013 polega na tym, \u017ce przyroda jest pos\u0142uszna prawom. Aspekt drugi to \u017cycie, czyli inteligentnie zorganizowane i dzia\u0142aj\u0105ce celowo istoty wy\u0142onione z materii. Aspektem trzecim jest samo istnienie przyrody\u201d.<\/p>\n\n\n\n Antony Flew zada\u0142 kluczowe pytanie ateistom, swoim by\u0142ym kolegom: \u201eJakie mo\u017cliwe lub niemo\u017cliwe zdarzenie uzna\u0142by\u015b za racj\u0119 zmuszaj\u0105c\u0105 do tego, aby przynajmniej rozwa\u017cy\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 istnienia wy\u017cszego Umys\u0142u?\u201d (tam\u017ce, s. 118).<\/p>\n\n\n\n Flew skrytykowa\u0142 Richarda Dawkinsa za to, \u017ce ten ca\u0142kowicie lekcewa\u017cy i pomija 50-letni naukowy dorobek bada\u0144 genetycznych. A jego Samolubny gen<\/em> \u201ejest ksi\u0105\u017ck\u0105 ogromnie ba\u0142amutn\u0105 i m\u0105c\u0105c\u0105 zwyk\u0142ym ludziom w g\u0142owach. Ju\u017c jako filozof ateistyczny uwa\u017ca\u0142em to dzie\u0142o popularyzatorskie za na sw\u00f3j spos\u00f3b r\u00f3wnie szkodliwe jak czy to Naga ma\u0142pa<\/em>, czy Ludzkie zoo<\/em> Desmonda Morrisa\u201d (tam\u017ce, s. 109).<\/p>\n\n\n\n Uczciwo\u015b\u0107 intelektualna<\/strong><\/p>\n\n\n\n Profesor A. Flew przez ca\u0142y czas swoich filozoficznych docieka\u0144 zachowa\u0142 uczciwo\u015b\u0107 intelektualn\u0105.<\/p>\n\n\n\n \u201eMoja droga do odkrycia Boga \u2013 pisa\u0142 \u2013 jest do dzisiaj pielgrzymk\u0105 rozumu. Szed\u0142em za my\u015bl\u0105, dok\u0105dkolwiek mnie prowadzi\u0142a. A przywiod\u0142a mnie do przyj\u0119cia istnienia samoistnego, niezmiennego, niematerialnego, wszechmocnego i wszechwiedz\u0105cego Bytu\u201d<\/strong> (tam\u017ce, s. 189).<\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n Flew nieustannie analizowa\u0142 wyniki bada\u0144 przyrodniczych i wyci\u0105ga\u0142 logiczne wnioski z danych naukowych. Kierowa\u0142 si\u0119 regu\u0142\u0105 Sokratesa: \u201eza danym rozumowaniem musimy i\u015b\u0107, dok\u0105dkolwiek prowadzi\u201d, a wi\u0119c zasad\u0105 pod\u0105\u017cania za dowodami, kt\u00f3re prowadz\u0105 do prawdy. Pisa\u0142: \u201eKierowa\u0142a mn\u0105 zawsze wola poszukiwania poprawnych logicznie rozumowa\u0144, kt\u00f3re prowadz\u0105 do prawdziwych wniosk\u00f3w\u201d (tam\u017ce, s. 111). Wytrwale szuka\u0142 odpowiedzi na najwa\u017cniejsze pytania: Sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119\u0142y prawa przyrody? W jaki spos\u00f3b \u017cycie wy\u0142oni\u0142o si\u0119 z nieo\u017cywionej materii? W jaki spos\u00f3b powsta\u0142 Wszech\u015bwiat?<\/p>\n\n\n\n \u201eCo to znaczy, \u017ce co\u015b jest \u017cywe, i w jaki spos\u00f3b wi\u0105\u017ce si\u0119 to z og\u00f3\u0142em fakt\u00f3w z dziedziny chemii i genetyki rozpatrywanych jako pewna ca\u0142o\u015b\u0107?\u201d (tam\u017ce, s. 120). Flew zaakceptowa\u0142 logiczny wniosek, \u017ce nie jest mo\u017cliwe wyja\u015bnienie pocz\u0105tk\u00f3w \u017cycia w oparciu o sam\u0105 materi\u0119. Pisa\u0142: \u201ePrzez ostatnie 100 lat najwybitniejsi uczeni, w tym r\u00f3wnie\u017c niekt\u00f3rzy z najlepszych naukowc\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych, stworzyli filozoficznie urzekaj\u0105c\u0105 wizj\u0119 racjonalnego Wszech\u015bwiata wy\u0142onionego z boskiego Umys\u0142u.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce w\u0142a\u015bnie ten szczeg\u00f3lny obraz \u015bwiata uwa\u017cam teraz za najlepsze filozoficzne wyja\u015bnienie mn\u00f3stwa zjawisk, z kt\u00f3rymi maj\u0105 do czynienia zar\u00f3wno naukowcy, jak i laicy\u201d (tam\u017ce, s. 121). Profesor Flew uwierzy\u0142 w istnienie Boga na drodze rozumowych docieka\u0144, bez odwo\u0142ywania si\u0119 do nadprzyrodzonych zjawisk. Odkry\u0142 Jego istnienie w wyniku \u201epielgrzymki rozumu\u201d.<\/p>\n\n\n\n Istotny wp\u0142yw na odrzucenie ateizmu przez prof. Flewa mia\u0142y dwie ksi\u0105\u017cki: The Rediscovery of Wisdom, <\/em>napisana przez Davida Conwaya, oraz dzie\u0142o Roya Abrahama Varghesego The Wonder of the World.<\/em> Wed\u0142ug Flewa najbardziej przekonuj\u0105cy argument wskazuj\u0105cy na istnienie Boga przedstawi\u0142 wybitny profesor brytyjski David Conway, kt\u00f3ry napisa\u0142: \u201eZa wyja\u015bnienie \u015bwiata i jego bogatej formy Arystoteles uznaje Byt, kt\u00f3remu przypisuje nast\u0119puj\u0105ce w\u0142a\u015bciwo\u015bci: niezmienno\u015b\u0107, niematerialno\u015b\u0107, wszechmoc, wszechwiedz\u0119, jedno\u015b\u0107, czyli niepodzielno\u015b\u0107, doskona\u0142\u0105 dobro\u0107 i konieczne istnienie. Ot\u00f3\u017c ten zestaw atrybut\u00f3w jest uderzaj\u0105co podobny do w\u0142a\u015bciwo\u015bci, jakie przypisuje si\u0119 Bogu w tradycji judeochrze\u015bcija\u0144skiej. Podobie\u0144stwo to w pe\u0142ni usprawiedliwia domniemanie, \u017ce m\u00f3wi\u0105c o przyczynie \u015bwiata, Arystoteles mia\u0142 na my\u015bli t\u0119 bosk\u0105 Istot\u0119, kt\u00f3ra jest przedmiotem czci w obu religiach [\u2026].<\/p>\n\n\n\n Wyja\u015bnieniem \u015bwiata i jego bogatej formy jest to, i\u017c jest on dzie\u0142em wy\u017cszej, wszechmocnej i wszechwiedz\u0105cej Inteligencji, kt\u00f3r\u0105 zwykle nazywamy Bogiem, a kt\u00f3ra stworzy\u0142a \u015bwiat, aby powo\u0142a\u0107 do istnienia i podtrzymywa\u0107 istoty rozumne\u201d<\/strong> (D. Conway, The Rediscovery of Wisdom<\/em>, s. 74).<\/p>\n\n\n\n Dla A. Flewa sta\u0142o si\u0119 oczywiste, \u017ce o istnieniu Boga Stw\u00f3rcy mo\u017cna wywnioskowa\u0107 z obecno\u015bci bardzo precyzyjnego projektu obecnego w przyrodzie. Obserwujemy bowiem w naturze wielkie uporz\u0105dkowanie i istnienie trwa\u0142ych racjonalnych praw, prawid\u0142owo\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 matematycznie \u015bcis\u0142e, powszechnie obowi\u0105zuj\u0105ce i wzajemnie ze sob\u0105 powi\u0105zane. Einstein nazywa\u0142 je \u201erozumem wcielonym\u201d.<\/p>\n\n\n\n Sk\u0105d si\u0119 bierze w przyrodzie harmonia, rozumny porz\u0105dek? To wa\u017cne pytanie stawiali sobie najwi\u0119ksi uczeni: Newton, Einstein, Heisenberg i inni. Jedyn\u0105 rozumn\u0105 na to odpowiedzi\u0105 by\u0142a konstatacja, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142em porz\u0105dku we Wszech\u015bwiecie jest umys\u0142 Boga.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Wybitni naukowcy nie s\u0105 ateistami<\/strong><\/p>\n\n\n\n Profesor Antony Flew podkre\u015bla\u0142 fakt, \u017ce wielu wybitnych wsp\u00f3\u0142czesnych naukowc\u00f3w uwa\u017ca prawa przyrody za \u201emy\u015bli umys\u0142u Boga\u201d. Zarzuci\u0142 on R. Dawkinsowi, \u017ce ten w swej ksi\u0105\u017cce B\u00f3g urojony<\/em> pos\u0142uguje si\u0119 k\u0142amstwem, twierdz\u0105c, \u017ce Albert Einstein by\u0142 ateist\u0105.<\/p>\n\n\n\n Kiedy bowiem nazywano Einsteina ateist\u0105, to on zawsze protestowa\u0142: \u201eNaprawd\u0119 mnie z\u0142o\u015bci, gdy oni(ludzie, kt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce B\u00f3g nie istnieje) cytuj\u0105 mnie na poparcie swoich pogl\u0105d\u00f3w.<\/strong> [\u2026] Nie jestem ateist\u0105 i nie s\u0105dz\u0119, abym m\u00f3g\u0142 si\u0119 nazywa\u0107 panteist\u0105.<\/strong><\/p>\n\n\n\n Znajdujemy si\u0119 w sytuacji ma\u0142ego dziecka, kt\u00f3re wchodzi do ogromnej biblioteki wype\u0142nionej ksi\u0105\u017ckami w wielu j\u0119zykach. Dziecko wie, \u017ce kto\u015b musia\u0142 te ksi\u0105\u017cki napisa\u0107. Nie wie jak. Nie zna j\u0119zyk\u00f3w, w kt\u00f3rych napisano te ksi\u0105\u017cki. Dziecko podejrzewa, \u017ce ksi\u0105\u017cki ustawiono zgodnie z pewnym tajemniczym porz\u0105dkiem, ale go nie rozumie. My\u015bl\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie w takiej sytuacji znajduje si\u0119 nawet najbardziej inteligentny cz\u0142owiek wobec Boga.Widzimy Wszech\u015bwiat cudownie urz\u0105dzony i podlegaj\u0105cy pewnym prawom, ale prawa t e rozumiemy tylko mgli\u015bcie. Nasze ograniczone umys\u0142y zdaj\u0105 sobie spraw\u0119 z istnienia tajemniczej si\u0142y, kt\u00f3ra porusza konstelacjami\u201d (M. Jammer, Einstein and Religion<\/em>, Princeton 1999, s. 44).<\/p>\n\n\n\n Einstein twierdzi\u0142, \u017ce prawa Wszech\u015bwiata m\u00f3wi\u0105 o istnieniu Boga, kt\u00f3ry b\u0119d\u0105c duchem, \u201eniesko\u0144czenie przewy\u017csza ducha ludzkiego i w obliczu kt\u00f3rego cz\u0142owiek, \u015bwiadom, jak skromne ma mo\u017cliwo\u015bci, musi odczuwa\u0107 pokor\u0119\u201d. Wed\u0142ug Einsteina, poznaj\u0105c przyrod\u0119, poznajemy Boga. I cho\u0107 przyroda nie jest Bogiem, jednak uczciwe naukowe badanie natury zawsze prowadzi do religii (por. tam\u017ce, s. 148). W jednym ze swoich list\u00f3w Einstein przyzna\u0142: \u201eNigdy nie znalaz\u0142em lepszego okre\u015blenia ni\u017c \u00bbreligijna\u00ab dla wiary w racjonaln\u0105 natur\u0119 rzeczywisto\u015bci i jej szczeg\u00f3lnej dost\u0119pno\u015bci dla ludzkiego umys\u0142u. Tam, gdzie brakuje tej wiary, nauka wynaturza si\u0119 w sztampow\u0105 procedur\u0119\u201d (A. Einstein, Lettres a Maurice Solovine\u2026<\/em>, Paris 1956, s. 102-103).<\/p>\n\n\n\n Tw\u00f3rcy fizyki kwantowej: Max Planck, Werner Heisenberg, Erwin Schr\u00f6dinger i Paul Dirac, widzieli wyra\u017any zwi\u0105zek praw przyrody z umys\u0142em Boga. Planck twierdzi\u0142, \u017ce nie ma w og\u00f3le przeciwie\u0144stwa pomi\u0119dzy nauk\u0105 i religi\u0105, \u201eponiewa\u017c jedna jest dope\u0142nieniem drugiej, [\u2026] religia i nauki przyrodnicze walcz\u0105 rami\u0119 w rami\u0119 w nigdy nieustaj\u0105cej krucjacie przeciw sceptycyzmowi i dogmatyzmowi, przeciw niewierze i zabobonowi<\/strong> [\u2026] (a zatem) \u00bbZa Bogiem\u00ab\u201d<\/strong> (M. Panck, cyt. za: Ch. C. Gillespie, Dictionary of Scienfitic Biografhy, <\/em>New York 1977, s. 168).<\/p>\n\n\n\n Podobne stanowisko prezentuje wielu wybitnych wsp\u00f3\u0142czesnych naukowc\u00f3w, takich jak: Paul Davies, John Barrow, John Polkinghorn, Freeman Dyson, Francis Collins, Owen Gingerich, Roger Penrose, Richard Swinburne i John Leslie. Paul Davies, najwa\u017cniejszy interpretator wsp\u00f3\u0142czesnej nauki, pisze: \u201eAtei\u015bci twierdz\u0105, \u017ce prawa przyrody istniej\u0105 bez powodu i \u017ce Wszech\u015bwiat jest w ostatecznym rachunku niedorzeczny. Nie mog\u0119 si\u0119 z tym zgodzi\u0107 jako naukowiec. Musi istnie\u0107 niezmienna podstawa racjonalna b\u0119d\u0105ca korzeniem logicznej i uporz\u0105dkowanej natury Wszech\u015bwiata\u201d. Wszyscy naukowcy, kt\u00f3rzy kieruj\u0105 si\u0119 uczciwo\u015bci\u0105 intelektualn\u0105, zgodnie twierdz\u0105, \u017ce Wszech\u015bwiat we wszystkich swoich wymiarach jest logiczny i racjonalny, dlatego wskazuje on na istnienie Boga.<\/p>\n\n\n\n Pismo \u015bw. i nauczanie Ko\u015bcio\u0142a katolickiego przekazuj\u0105 t\u0119 sam\u0105 prawd\u0119, \u017ce \u201eBoga, b\u0119d\u0105cego pocz\u0105tkiem i kresem wszystkich rzeczy, mo\u017cna pozna\u0107 z pewno\u015bci\u0105 za pomoc\u0105 naturalnego \u015bwiat\u0142a rozumu ludzkiego z rzeczy stworzonych\u201d<\/strong> (Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II, Dei verbum<\/em>, 6). Ka\u017cdy, kto szczerze szuka Boga i jest uczciwy intelektualnie, na pewno Go znajdzie, tak jak to si\u0119 sta\u0142o w \u017cyciu prof. A. Flewa. Jednak poznanie Boga, kt\u00f3ry objawia ca\u0142\u0105 prawd\u0119 o sobie, dokonuje si\u0119 tylko na p\u0142aszczy\u017anie wiary \u2013 poprzez nawi\u0105zanie z Nim osobistej relacji mi\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Je\u017celi jednak \u201ecz\u0142owiek mimo swej inteligencji nie potrafi rozpozna\u0107 Boga jako Stw\u00f3rc\u0119 wszystkiego <\/strong>\u2013 stwierdzi\u0142 \u015bw. Jan Pawe\u0142 II \u2013 to\u00a0przyczyn\u0105 jest nie tyle brak w\u0142a\u015bciwych \u015brodk\u00f3w, ile raczej przeszkody wzniesione przez jego woln\u0105 wol\u0119 i\u00a0grzech\u201d<\/strong> (Fides\u00a0et\u00a0ratio<\/em>,\u00a019). Dlatego, jak pisa\u0142 \u015bw. Pawe\u0142, \u201enie mog\u0105 si\u0119 wym\u00f3wi\u0107 od winy\u201d ci wszyscy, kt\u00f3rzy \u201eprzez nieprawo\u015b\u0107 nak\u0142adaj\u0105 prawdzie p\u0119ta\u201d (Rz\u00a01,18-20).<\/p>\n\n\n\n Za: milujciesie.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 9 grudnia 2004 r. agencja Associated Press poinformowa\u0142a, \u017ce najs\u0142ynniejszy ateista \u015bwiata, profesor filozofii Antony Flew, uwierzy\u0142 w istnienie Boga.\u2026<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1626,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[30,24],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1457"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1457"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1457\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1628,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1457\/revisions\/1628"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1626"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1457"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1457"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1457"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}