{"id":1738,"date":"2025-09-04T19:22:51","date_gmt":"2025-09-04T18:22:51","guid":{"rendered":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/?p=1738"},"modified":"2025-09-04T20:37:43","modified_gmt":"2025-09-04T19:37:43","slug":"sw-wincenty-z-lerynu-przeciw-bezboznym-nowosciom-odszczepiencow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/?p=1738","title":{"rendered":"\u015aw. Wincenty z Lerynu: Przeciw bezbo\u017cnym nowo\u015bciom odszczepie\u0144c\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

\u015aw. Wincenty z Lerynu, Commonitorium przeciw bezbo\u017cnym nowo\u015bciom wszystkich odszczepie\u0144c\u00f3w<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

W samym za\u015b znowu Ko\u015bciele trzyma\u0107 si\u0119 trzeba silnie tego, w co wsz\u0119dzie, w co zawsze, w co wszyscy wierzyli. To tylko bowiem jest prawdziwe i w\u0142a\u015bciwie katolickie, jak to ju\u017c wskazuje samo znaczenie tego wyrazu, odnosz\u0105ce si\u0119 we wszystkim do znamienia powszechno\u015bci, A stanie si\u0119 to dopiero, gdy pod\u0105\u017cymy za powszechno\u015bci\u0105, staro\u017cytno\u015bci\u0105 i jednomy\u015blno\u015bci\u0105. Pod\u0105\u017cymy za\u015b za powszechno\u015bci\u0105, je\u017celi za prawdziw\u0105 uznamy tylko t\u0119 wiar\u0119, kt\u00f3r\u0105 ca\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 na ziemi wyznaje; za staro\u017cytno\u015bci\u0105, je\u017celi ani na krok nie odst\u0105pimy od tego pojmowania, kt\u00f3re wyra\u017anie podzielali \u015bwi\u0119ci przodkowie i ojcowie nasi: za jednomy\u015blno\u015bci\u0105 za\u015b wtedy, je\u017celi w obr\u0119bie tej staro\u017cytno\u015bci za swoje uznamy okre\u015blenia i pogl\u0105dy wszystkich lub prawie wszystkich kap\u0142an\u00f3w (biskup\u00f3w) i nauczycieli.<\/p>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142em wiary jest \u201ePismo \u015bwi\u0119te\u201d, ale jego interpretacja mo\u017ce by\u0107 najrozmaitsza; nawet diabe\u0142 czyni z siebie egzeget\u0119. Pewna jest ta interpretacja, kt\u00f3ra harmonizuje z sancti maiores<\/em>, z poprzednikami w wierze<\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n

Wi\u0119c c\u00f3\u017c ma uczyni\u0107 chrze\u015bcijanin-katolik, je\u015bli jaka\u015b cz\u0105steczka Ko\u015bcio\u0142a oderwie si\u0119 od wsp\u00f3lno\u015bci powszechnej wiary? Nic innego, jedno prze\u0142o\u017cy zdrowie ca\u0142ego cia\u0142a nad cz\u0142onek zaka\u017any i zepsuty. A jak ma post\u0105pi\u0107, je\u015bliby jaka\u015b nowa zaraza ju\u017c nie cz\u0105stk\u0119 tylko, lecz ca\u0142y naraz Ko\u015bci\u00f3\u0142 usi\u0142owa\u0142a zakazi\u0107? Wtedy ca\u0142ym sercem przylgn\u0105\u0107 winien do staro\u017cytno\u015bci: tej ju\u017c chyba \u017cadna nowo\u015b\u0107 nie zdo\u0142a podst\u0119pnie podej\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Pewnego razu ludzie tacy, kupcz\u0105c b\u0142\u0119dami po prowincjach i miastach, dostali si\u0119 tak\u017ce do Galat\u00f3w. Pod ich wp\u0142ywem Galatowie obrzydziwszy sobie prawd\u0119, zacz\u0119li wymiotowa\u0107 (revomentes<\/em>) mann\u0119 apostolskiej i katolickiej nauki, a rozbudowali si\u0119 w plugawych nowinkach heretyk\u00f3w. Wtedy to tak \u015bw. Pawe\u0142 uni\u00f3s\u0142 w poczuciu swojej w\u0142adzy apostolskiej, \u017ce z najwi\u0119ksz\u0105 surowo\u015bci\u0105 o\u015bwiadczy\u0142: \u201eNawet chocia\u017cby my lub anio\u0142 z nieba g\u0142osi\u0142 wam inn\u0105 Ewangeli\u0119, ni\u017c kt\u00f3r\u0105 og\u0142osili\u015bmy wam, niech b\u0119dzie wykl\u0119ty\u201d. Dlaczego m\u00f3wi: \u201echocia\u017cby my\u201d, a nie raczej: \u201echocia\u017cbym ja\u201d? Bo chce powiedzie\u0107: Chocia\u017cby Piotr, chocia\u017cby Andrzej, chocia\u017cby Jan. chocia\u017cby w ko\u0144cu ca\u0142y aposto\u0142\u00f3w ch\u00f3r g\u0142osi\u0142 wam inn\u0105 Ewangeli\u0119, ni\u017c kt\u00f3r\u0105 og\u0142osili\u015bmy wam, niech b\u0119dzie wykl\u0119ty. Co za straszna surowo\u015b\u0107! By zagrza\u0107 do wytrwania w pierwszej wierze, nie oszcz\u0119dza ni siebie, ni innych wsp\u00f3\u0142aposto\u0142\u00f3w! Nie dosy\u0107 tego! \u201eChocia\u017cby, rzecze, anio\u0142 z nieba g\u0142osi\u0142 wam inn\u0105 Ewangeli\u0119, ni\u017c kt\u00f3r\u0105 og\u0142osili\u015bmy wam, niech b\u0119dzie wykl\u0119ty\u201d. Nie zadowoli\u0142 si\u0119 dla ochrony raz przekazanej wiary wymienieniem istno\u015bci ludzkiej, musia\u0142 on i dostojnych anio\u0142\u00f3w w\u0142\u0105czy\u0107. \u201eChocia\u017cby, rzecze, anio\u0142 z nieba\u2026\u201d. Nie dlatego, jakoby \u015bwi\u0119ci i niebiescy anio\u0142owie grzeszy\u0107 mogli. Chce on powiedzie\u0107: Cho\u0107by si\u0119 sta\u0142o to, co sta\u0107 si\u0119 nie mo\u017ce, cho\u0107by nie wiem kto odwa\u017cy\u0142 si\u0119 zmienia\u0107 raz przekazan\u0105 wiar\u0119, niech b\u0119dzie wykl\u0119ty. A mo\u017ce te s\u0142owa niebacznie wyrzek\u0142, mo\u017ce je wyrzuci\u0142 raczej w ludzkiej pop\u0119dliwo\u015bci, ni\u017c w bo\u017cym natchnieniu? Nie! W dalszym bowiem ci\u0105gu t\u0119 sam\u0105 my\u015bl wyra\u017ca z ogromnym naciskiem, znamionuj\u0105cym powt\u00f3rzone zwroty: \u201eJake\u015bmy przedtem powiedzieli, tak i teraz powt\u00f3rnie m\u00f3wi\u0119: je\u015bliby wam kto\u015b inn\u0105 Ewangeli\u0119 g\u0142osi\u0142, ni\u017c kt\u00f3r\u0105 przyj\u0119li\u015bcie, niech b\u0119dzie wykl\u0119ty\u201d. Nie powiedzia\u0142: je\u015bliby wam kto\u015b zwiastowa\u0142 co innego, ni\u017c co\u015bcie przyj\u0119li, niech b\u0119dzie b\u0142ogos\u0142awiony, chwalony i przyj\u0119ty, lecz wyra\u017anie; wykl\u0119ty, to jest: odosobniony, wy\u0142\u0105czony, wykluczony, by jedna owca swym zgubnym wp\u0142ywem nie zarazi\u0142a niewinnej owczarni Chrystusa.<\/p>\n\n\n\n

Powiedzieli\u015bmy wy\u017cej, \u017ce w Ko\u015bciele bo\u017cym pokus\u0105 dla ludu jest b\u0142\u0105d nauczyciela, pokus\u0105 tym wi\u0119ksz\u0105, im bardziej uczony jest tw\u00f3rca tego b\u0142\u0119du. Poparli\u015bmy to najpierw powag\u0105 Pisma, nast\u0119pnie przyk\u0142adami z dziej\u00f3w ko\u015bcielnych, przywodz\u0105c na pami\u0119\u0107 tych m\u0119\u017c\u00f3w, kt\u00f3rzy przez pewien czas \u017cyli zdrow\u0105 wiar\u0105, a jednak w ko\u0144cu albo do cudzej sekty przystali albo sami zapocz\u0105tkowali w\u0142asne odszczepie\u0144stwo. Jest to naprawd\u0119 rzecz wa\u017cna, wielce pouczaj\u0105ca i godna rozwa\u017cenia; powinni\u015bmy j\u0105 cz\u0119sto jaskrawymi przyk\u0142adami o\u015bwietla\u0107 i w dusze wra\u017ca\u0107, by wszyscy prawdziwi katolicy wiedzieli, \u017ce maj\u0105 z Ko\u015bcio\u0142em nauczycieli przyjmowa\u0107, bro\u0144 Bo\u017ce z nauczycielami wiar\u0119 Ko\u015bcio\u0142a porzuca\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Powinni\u015bmy z bezwzgl\u0119dn\u0105 jasno\u015bci\u0105 wyrozumie\u0107, \u017ce je\u015bli kiedykolwiek jaki\u015b nauczyciel ko\u015bcielny od wiary zboczy, to dzieje si\u0119 to z dopustu bo\u017cego dla do\u015bwiadczenia nas, czy mi\u0142ujemy Boga z ca\u0142ego serca i ca\u0142ej duszy naszej czy te\u017c nie.<\/p>\n\n\n\n

\u201eTymoteuszu, strze\u017c powierzonej prawdy (depositum<\/em>), unikaj\u0105c bezbo\u017cnych nowinek i sprzeczno\u015bci b\u0142\u0119dnie tak zwanej wiedzy; bo oto niekt\u00f3rzy, wyznaj\u0105c j\u0105, od wiary odpadli\u201d. I mimo tych st\u00f3w s\u0105 jeszcze ludzie tak bezczelni, tak bezwstydni, tak uparci, \u017ce nie uginaj\u0105 si\u0119 pod naciskiem, nie krusz\u0105 pod takim m\u0142otem \u2013 \u017ce ich nawet takie gromy nie mia\u017cd\u017c\u0105! \u201eUnikaj, rzecze, bezbo\u017cnych nowinek\u201d. Nie m\u00f3wi unikaj staro\u017cytno\u015bci, nie m\u00f3wi: unikaj dawno\u015bci; owszem zgo\u0142a co\u015b przeciwnego z tamtych s\u0142\u00f3w wynika. Je\u015bli bowiem nale\u017cy unika\u0107 nowinek, to trzyma\u0107 si\u0119 trzeba dawno\u015bci; je\u015bli bezbo\u017cna jest nowo\u015b\u0107, to \u015bwi\u0119ta jest dawno\u015b\u0107. \u201eI sprzeczno\u015bci\u201d ci\u0105gle dalej \u201eb\u0142\u0119dnie tak zwanej wiedzy\u201d. Zaprawd\u0119 b\u0142\u0119dn\u0105 nazw\u0119 nosz\u0105 nauki heretyk\u00f3w: nieuctwo podaje si\u0119 tu za naukowo\u015b\u0107, mglisto\u015b\u0107 za jasno\u015b\u0107, mroki za \u015bwiat\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Mo\u017ce jednak kto\u015b zapyta: Jak to? Wi\u0119c nie b\u0119dzie w Ko\u015bciele Chrystusowym \u017cadnego post\u0119pu religii? Owszem, powinien by\u0107, i to jak najwi\u0119kszy. Bo kto by tak \u017ale ludziom \u017cyczy\u0142, a Boga tak nienawidzi\u0142, \u017ceby usi\u0142owa\u0142 nie dopu\u015bci\u0107 do tego? Ale ten post\u0119p niech b\u0119dzie naprawd\u0119 post\u0119pem wiary, a nie zmian\u0105. Bo\u0107 przecie\u017c istota post\u0119pu na tym polega, \u017ce rzecz jaka\u015b rozrasta si\u0119 w sobie; istota za\u015b zmiany na tym, \u017ce rzecz jaka\u015b przechodzi w zupe\u0142nie inn\u0105. Niech\u017ce wi\u0119c wzrasta i olbrzymie nawet post\u0119py czyni zrozumienie, wiedza, m\u0105dro\u015b\u0107 tak w ka\u017cdym z osobna, jak u og\u00f3\u0142u, tak w jednostce, jak w ca\u0142ym Ko\u015bciele, wed\u0142ug poziomu lat i wiek\u00f3w, ale konieczne w swojej jako\u015bci, to jest w obr\u0119bie tego samego dogmatu, w tym samym duchu, w tym samem znaczeniu.<\/p>\n\n\n\n

Bo tego rodzaju pseudoaposto\u0142owie to zdradliwi robotnicy, \u201eprzebieraj\u0105cy si\u0119 za aposto\u0142\u00f3w Chrystusa\u201d. Co znacz\u0105 s\u0142owa: przebieraj\u0105cy si\u0119 na aposto\u0142\u00f3w Chrystusa? Podawali oto aposto\u0142owie przyk\u0142ady z Zakonu Bo\u017cego \u2013 podawali i oni; powo\u0142ywali si\u0119 aposto\u0142owie na powag\u0119 psalm\u00f3w \u2013 powo\u0142ywali si\u0119 i oni; przytaczali aposto\u0142owie zdania prorok\u00f3w \u2013 przytaczali i oni. Ale gdy to, na co si\u0119 jednako powo\u0142ywali, zacz\u0119li rozbie\u017cnie wyk\u0142ada\u0107, zarysowa\u0142a si\u0119 r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy prostymi a podst\u0119pnymi, mi\u0119dzy szczerymi a ob\u0142udnymi, mi\u0119dzy uczciwymi a przewrotnymi, kr\u00f3tko: miedzy prawdziwymi a rzekomymi aposto\u0142ami, \u201eI nie dziw, rzecze, sam bowiem szatan przebiera si\u0119 za anio\u0142a \u015bwiat\u0142o\u015bci. Nic wi\u0119c w tym nadzwyczajnego, je\u017celi s\u0142udzy jego przebieraj\u0105 si\u0119 jak s\u0142udzy sprawiedliwo\u015bci\u201d. Zatem wed\u0142ug nauki aposto\u0142a Paw\u0142a, ilekro\u0107 czy fa\u0142szywi nauczyciele powo\u0142uj\u0105 si\u0119 na zdania z Prawa Bo\u017cego, aby na ich mylnym wyk\u0142adzie oprze\u0107 swoje b\u0142\u0119dy, to niew\u0105tpliwie wzoruj\u0105 si\u0119 na chytrych matactwach swego duchowego wodza (szatana), wszak ten nie by\u0142by ich w og\u00f3le knu\u0142, gdyby nie wiedzia\u0142, \u017ce niema \u0142atwiejszego sposobu uwodzenia dusz, ni\u017c zas\u0142ania\u0107 si\u0119 powag\u0105 s\u0142owa bo\u017cego w\u0142a\u015bnie wtedy, gdy si\u0119 zdradliwie wprowadza bezbo\u017cny b\u0142\u0105d.<\/p>\n\n\n\n

Ojciec Ko\u015bcio\u0142a \u015bwi\u0119ty Wincenty z Lerynu, W obronie wiary katolickiej przeciw bezbo\u017cnym nowo\u015bciom wszystkich<\/em> odszczepie\u0144c\u00f3w. Commonitorium<\/em>, Wydawnictwo ANTYK Marcin Dybowski, Warszawa 1998 (ul. Klonowa 10 A, 05\u2013806 Komor\u00f3w).<\/p>\n\n\n\n

\u015aw. Wincenty z Lerynu \u2013 Ojciec Ko\u015bcio\u0142a, zakonnik, \u017cy\u0142 w V wieku w klasztorze w Lerynie (Francja), kap\u0142an, odznacza\u0142 si\u0119 nauk\u0105 i \u015bwi\u0119to\u015bci\u0105. W szczeg\u00f3lny spos\u00f3b zas\u0142yn\u0105\u0142 z walki z herezj\u0105 nestorianizmu, zmar\u0142 ok. 445.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W samym za\u015b znowu Ko\u015bciele trzyma\u0107 si\u0119 trzeba silnie tego, w co wsz\u0119dzie, w co zawsze, w co wszyscy wierzyli. To tylko bowiem jest prawdziwe i w\u0142a\u015bciwie katolickie, j<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1741,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1738"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1738"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1738\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1744,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1738\/revisions\/1744"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1741"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1738"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1738"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1738"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}