{"id":1812,"date":"2026-09-05T12:22:27","date_gmt":"2026-09-05T11:22:27","guid":{"rendered":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/?p=1812"},"modified":"2026-09-05T12:37:04","modified_gmt":"2026-09-05T11:37:04","slug":"1812","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/?p=1812","title":{"rendered":"Gavin Ashenden: Odyseja cywilizacji zachodniej"},"content":{"rendered":"\n<p>Christopher Nolan przywr\u00f3ci\u0142 Homera naszej kulturze. Krytycy spieraj\u0105 si\u0119 o warto\u015b\u0107 filmu jako adaptacji ksi\u0105\u017cki. Niech to robi\u0105. Stawk\u0105 jest tu co\u015b wa\u017cniejszego. Dostrzegam w tym szans\u0119, by ludziom potrzebuj\u0105cym archetypowego bohatera \u2013 Odyseusza \u2013 u\u015bwiadomi\u0107 potrzeb\u0119 istnienia nie tylko bohatera, ale i uniwersalnego Zbawiciela: Jezusa.<\/p>\n\n\n\n<p>By\u0107 mo\u017ce wiecie, \u017ce mam s\u0142abo\u015b\u0107 do chiazm\u00f3w. Cz\u0119sto je dostrzegam, i to w niezwykle istotnych miejscach. Jezus r\u00f3wnie\u017c je uwielbia\u0142, czego dowodem jest Modlitwa Pa\u0144ska \u2013 najpi\u0119kniejszy i najdoskonalszy przyk\u0142ad chiazmu. Widz\u0119 tu pot\u0119\u017cny chiazm, kt\u00f3ry rozci\u0105ga si\u0119 nad nasz\u0105 histori\u0105 kulturow\u0105 \u2013 o czym wi\u0119cej poni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n<p>Darz\u0119 te\u017c wielkim zami\u0142owaniem teologi\u0119 naturaln\u0105. Lubi\u0119 obserwowa\u0107 dzia\u0142anie Ducha \u015awi\u0119tego \u2013 pocz\u0105tkowo ukryte, ujawniaj\u0105ce si\u0119 w formach, kt\u00f3re pobudzaj\u0105 umys\u0142 i rozbudzaj\u0105 pragnienia, wymykaj\u0105ce si\u0119 naszej czujno\u015bci, by w odpowiednim momencie ukaza\u0107 si\u0119 nam niespodziewanie i dowie\u015b\u0107, \u017ce od pocz\u0105tku chodzi\u0142o o Jezusa.<\/p>\n\n\n\n<p>Czyta\u0142em Homera i *Odysej\u0119* w dzieci\u0144stwie. Teraz, po wielu dekadach, zachwyt ch\u0142opca zanurzonego w \u015bwiecie mit\u00f3w i wielkich przyg\u00f3d znajduje swoje dope\u0142nienie w doros\u0142ym m\u0119\u017cczy\u017anie \u2013 cz\u0142owieku, kt\u00f3ry podobnie jak Odyseusz odbywa\u0142 w\u0142asne w\u0119dr\u00f3wki i ponosi\u0142 r\u00f3wnie spektakularne pora\u017cki, cho\u0107 mo\u017ce bez tego ca\u0142ego splendoru.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce od tamtego czasu \u2013 i od czasu poznania Odyseusza \u2013 odkry\u0142em Jezusa. R\u00f3\u017cnica tkwi w tym, \u017ce cho\u0107 Odyseusz mnie urzeka\u0142, niepokoi\u0142, zachwyca\u0142, inspirowa\u0142 i przera\u017ca\u0142, Jezus czyni to wszystko, a do tego mnie ratuje. Ju\u017c jako ch\u0142opiec wiedzia\u0142em, \u017ce potrzebuj\u0119 wybawcy, a jako doros\u0142y m\u0119\u017cczyzna wiem, \u017ce mo\u017ce to by\u0107 jedyna rzecz, kt\u00f3ra naprawd\u0119 si\u0119 liczy.<\/p>\n\n\n\n<p>Oto zatem \u2013 w mikroskali \u2013 historia moja, a zarazem ka\u017cdego m\u0119\u017cczyzny (i oczywi\u015bcie ka\u017cdej kobiety).<\/p>\n\n\n\n<p>Od pewnego czasu nie my\u015bla\u0142em o Homerze, cho\u0107 nigdy nie przesta\u0142em my\u015ble\u0107 o Platonie \u2013 jego wielkim interpretatorze, kt\u00f3ry przekszta\u0142ci\u0142 opowie\u015b\u0107 w ide\u0119. U Dantego odnalaz\u0142em bardziej naturalny dom ni\u017c kiedykolwiek u Homera, kt\u00f3rego \u015bwiat by\u0142 przera\u017caj\u0105co brutalny. Dlatego by\u0142em niezwykle podekscytowany, gdy \u2013 wracaj\u0105c do Homera za spraw\u0105 tego nowego, do\u015b\u0107 osobliwego filmu \u2013 u\u015bwiadomi\u0142em sobie, \u017ce Dante (i Augustyn) to w istocie Homer (i Platon), tyle \u017ce z Jezusem jako nowym, lepszym i znacznie udoskonalonym Odyseuszem.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dostrzegam w tym szans\u0119, by ludziom potrzebuj\u0105cym archetypowego bohatera \u2013 Odyseusza \u2013 u\u015bwiadomi\u0107 potrzeb\u0119 istnienia nie tylko bohatera, ale i uniwersalnego Zbawiciela: Jezusa.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1813,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[6],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1812"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1812"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1812\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1818,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1812\/revisions\/1818"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1813"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1812"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1812"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rzymskikatolik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1812"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}